|
آموزش زبان ترکی آذربایجانی
حقایقی در مورد زبان ترکی همان طوری که میدانید ما در کشوری زندگی می کنیم که با همه ادعاهایش با نام اسلام هنوز نتوانسته است که مساوات را در بین مردمان مختلف این کشور برقرار کند و همیشه تبعیض در این حکومت بوده وهست.و در این میان فارسی بعنوان یک زبان حاکم بر قومیتهای دیگر بوده و این زبان یا به قول سازمان یونسکو لهجه دست چندم و از رده خارج را به عرش رسانیده اند. ( سازمان یونسکو فارسی رابه عنوان لهجه 27 عربی معرفی کرده و تا به امروز فارسی را به عنوان یک زبان به رسمیت نشناخته است ) و زبانهای دیگر همچون ترکی را که قدمت و قدرت آن خیلی بیشتر و فراتر از فارسی هست را محکوم کرده اند و آموختن زبان مادری را که حق مسلم هر فردی در هر نقطه دنیا هست را از ما دریغ کرده اند.و ما هم اکنون به زبان ترکی حرف میزنیم و به فارسی مینویسیم.و این یعنی فاجعه و مرگ تدریجی زبان و فرهنگ ما.ما متعلق به ملت بزرگی هستیم که به آن ملت ترک میگویند،و تا زمانی به ما ترک خواهند گفت که به زبان ترکی حرف بزنیم.و مسلما به فرد ترکی که فارسی حرف بزند،ترک نخواهند گفت.شوونیسم فارس همیشه با نسبت دادن القاب زشت به قومیتهای دیگر کوشیده است تا ما هویتمان را رد کرده و فرهنگ و زبانمان را عوض کنیم.و فارس بودن را افتخار بزرگی بدانیم،که در این راه نیز تا حدی موفق بوده اند.ولی اگر ما خودمان،فرهنگمان،و ملیتمان را بشناسیم آنموقع به خودمان و زبانمان افتخار خواهیم کرد.چون زبان ما زبانی هست که قدمت آن خیلی بیشتر از فارسی بوده و یک زبان اصیل است و نه یک زبانی که از یک زبان دیگر منشا گرفته باشد.زبان ما ناب بوده و زیر مجموعه هیچ زبانی نیست.و فرهنگ ما هم خیلی فراتر از دیگر فرهنگهاست.و قدمت ما هم بسیار دور است.و خاکی که ما درآنیم هزاران سال پیش از میلاد مسیح نیز مال ما بوده و هست و خواهد بود.پس بر ما واجب است که زبانمان را یاد گرفته و بر آن قدر نهیم.و نگذاریم فرزندانمان هم مثل ما بیسواد بمانند.آری بیسواد.کسی که نتواند به زبان مادریش بنویسد و بخواند بیسواد است.و زبان بیگانه به درد خودش می خورد. برای اینکه فرق زبان و فرهنگمان را با فارسی مقایسه کنم به این دو جمله اکتفا میکنم که،یک:تعداد افعال در زبان ترکی در حدود بیست و چهارهزار و در فارسی پنج هزار عدد میباشد.و دوم:اگر به کلماتی مثل قاشق،بشقاب،قابلمه، توجه کنید حتما در میابید که زمانی که فارسها با ناخنهایشان غذا میخوردند.ترکها از این وسایل استفاده مینمودند و با توجه به ترکی بودن این لغات در می یابیم که این وسایل از ترکها به فارسها رسیده است.و اگر امروز آنها به ما القابی را نسبت میدهند.اگر در باره ما و خودشان مطالعه کنند درمی یابند که خودشانند نه ما.پس بیایید به ترک بودنمان افتخار کنیم. و اما از این حرفها که بگذریم.من در این صفحه سعی خواهم کرد که تا حد مقدور شما را با زبان ترکی آشنا کنم.و لااقل آنهایی که نمیتوانند به این زبان بنویسند و بخوانند،بتوانند.
مقدمه : زبان ترکی در رده گروهبندی زبانها جزو دسته اورال آلتاییک بوده و از زبانهای التصاقی یا پسوندی است.یعنی با اضافه شدن یک پسوند به یک کلمه
کلمه جدیدی به وجود می آید. وپیشوند و میانوند در این زبان به ندرت دیده میشود.و در این زبان همه افعال با قاعده بوده و فقط یک فعل بی قاعده وجود دارد ( فعل ایمک به معنی بودن ) که آنهم در ترکی امروزی کاربرد ندارد .یعنی اینکه ریشه فعل ثابت بوده و در زمانهای مختلف ریشه تغییر نمی کند.این زبان در بین ترکهای دیگر کشورها همچون ترکیه و آذربایجان با حروف لاتین نوشته
میشود.و در ایران هم هم باحروف لاتین و هم با حروف عربی قابل نگارش هست.ولی در اصل این زبان با حروف لاتین نوشته میشود.و تعداد حروف در این زبان،
زبان ترکی آذربایجانی سی و دو عدد میباشد.که نه تا از آنها حروف با صدا و بقیه بی صدا میباشند.در زبان ما سه حرف باصدا بیشتر از فارسی بوده و
این صداها در زبانهایی همچون آلمانی و فرانسوی هم موجود میباشند.و اما فارسی در گروهبندی زبانها در دسته اروپایی-هندی قرار دارد.و می بینیم که
زبان ترکی و فارسی کاملا از هم متمایز بوده.و بعضی ها که ادعا دارند زبان ترکی ما از زبان فارسی یا همان لهجه فارسی نشات گرفته خیلی بیخود می کنند!!!!!
الفبای ترکی در جدول زیر شما میتوانید حروف ترکی را ببینید.ضمنا برای تایپ کردن این حروف در کامپیوتر باید زبان تایپ را بر روی Azeri Latin بگذارید
توضیح : در زبان ترکی هر حرف فقط یک صدا دارد.و حروفی همچون (س-ث-ص) و یا (ت-ط) و یا(ح-ه) و یا(ظ-ز-ذ-ض) به یک شکل نوشته و به یک شکل خوانده میشوند. توضیح : تعداد سه حرف صدادار اضافی نسبت به زبان فارسی که معادل آنها در جدول به دلیل عدم وجود آنها در زبان فارسی و امکانات تایپ در صفحه وب به یک شکل نوشته شده اند شکل ترکی این حروفند.این سه حرف عبارتند از:
اورنک در زبان ترکی به معنای مثال هست.اولین مثال:انگور-دومی:مرگ-و سومی:رعدوبرق هست و اما حروف با صدا را در زبان ترکی میتوانید در جدول پایین ببینید.
برای تمرین متن زیر را بخوانید. Səlam olsun sizlərə.əziz dostlar gəlin birlıxda çalışax ta öz ana dilimizi örgənax.çətin dəyir bir daha artıx çalışmax istiyir.əgər sizlərdə dilizin qədrini bilsəz bu çalışmağa hazır olarsız.sağolun
جایگاه زبان ترکی و بررسی آن در مقایسه با سایر زبانها
کلیه اطلاعات زیراز موسسه ائی. ام. تی و آ. ام. تی که در اروپا و آمریکا واقع شده و تحت مدیریت برجسته ترین زبان شناسان اداره می شود، گرفته شده است و همه ساله گزارشهای زیادی را درباره زبانها منتشر می کنند و کلیه استانداردهای زبان شناسی از این ادارات که دولتی هستند،اعلام می شود. به اطلاعات استخراجی از این موسسات توجه کنید.
زبان ترکی را شاهکار زبان معرفی کرده اند که برای ساخت آن از فرمولهای بسیار پیچیده ای استفاده شده است. خانم "نیکیتا هایدن" متخصص و زبان شناس مشهور آلمانی در موسسه ی اروپایی ((یوروتوم)) گفته است: " انسان در آن زمان قادر به تولید این زبان نبوده و موجودات فضایی این زبان را خلق کرده و یا خداوند به پیامبران خود عالیترین کلام ارتباطی را داده است
هم اینک زبان ترکی در بیشتر پروژه های بین المللی جا باز کرده است.
به مطالب زیر که برگرفته از مجله ی
New science
چاپ آمریکا و مجله ی
International Languages
چاپ آلمان است، توجه نمایید.
همه این مطالب نشان دهنده ی استاندارد بودن و بین المللی شدن و اهمیت ژئوپولیتیکی زبان ترکی است. متاسفانه زبان رسمی ما (فارسی) از هیچ قاعده فنولوجیکال نیز پیروی نمی کند و دارای ساختار تک دینامیکی است. اما زبان ترکی با در نظر گرفتن تمام وجوه به عنوان سومین زبان زنده ی دنیا شناخته شده است، طی یک دستورالعمل اجرایی در تاریخ مه 1992 رسما از طریق همین مؤسسات به سازمان بین المللی یونسکو اعلام شده که زبان ترکی در کلیه دانشگاهها و دبیرستانهای اروپا و آمریکا جزء درسهای رسمی شود و این مسئله هم اکنون در کلیه دانشگاههای اروپا و دانشگاههای مطرح آمریکا اجرا شده و دومین زبانی است که در حال تهیه تافل مهندسی دانشگاهی برای آن هستند. اما زبان فارسی رتبه 261 را به خود اختصاص داده است آن هم نه به عنوان زبان، بلکه به عنوان لهجه که این زبان را با ساختاری که بتوان جمله سازی مفهومی ایجاد کند، شناخته اند و و اگر روی این مسئله کار جدی نشود، در یادگیری مثلا زبان انگلیسی، ترکی یا فرانسوی مشکل عمده ای ایجاد کرده و می کند و می بینیم که فارسی زبانان برای یادگیری زبان انگلیسی با مشکل عمده ای مواجه هستند، ولی ترک زبانان با مشکل یادگیری و تلفظ مواجه نیستند. این مسئله به رفتارهای مغز انسان برمی گردد که خود دارای بحثهای دامنه داری است و اینکه بسیاری از جملات فارسی بر اساس عادت شکل گرفته اند نه براساس فرمول ساخت و با این وضعیت فرمول پذیری آن امکان ندارد.
و یک نکته را هم من به این نکات اضافه می کنم، که من بعنوان یک تورک هم اکنون قادرم تا صندوقهای پست الکترونیک خودم را که در یاهو و جی میل هست به زبان مادری تغییر دهم. ولی نمی دانم که یک فارس بعد از چند سال یا چند قرن قادر به این کار خواهد بود. آیا آن روز می رسد که مدیران این سایتها فارسی را هم به عنوان زبان قبول کنند ؟
فارس دیلینده تورک سؤزلری و اوْنلارین گؤستریجیلری
( یازار : حسن اومود اوغلو ) موختلیف طایفا آدلاری ایله یئر کورهسینین بیر چوخ حیصّهسینه حؤکمرانلیق ائلهین تورکلر دونیانین ان قدیم میللتلریندن بیریدیر . آلتایلاردان باشلانمیش شومالدا بوزلو دنیزه قدر ، جنوبدا ایسه هندوستانا قدر ،غربدن ایسه بالکانا قدر یاییلمیش تورک ائتنوْسلاری دونیا مدنیتینه ان بؤیوک تأثیر بوراخمیش . تورکلر بو گونکو ایران اؤلکهسینین ان قدیم ساکینلریندن دیرلر . بوتون دونیا دیللرینده اولان سؤز خزینهلریمیز بونا ان دوزگون اؤرنک اولا بیلر . هله مادلار ایرانا گلمهمیش بورادا تورکلر باشقا ـ باشقا ائتنوس آدلیقلاری آلتیندا یاشاییردیلار . ایرانین قدیم و یئنی جوغرافییا سؤزلوکلرینده اولان توْپوْنیملر ( جوغرافی آدلار) بونو ثبوت ائلهییر . ان قدیم ایران خاقانلیغی هخامنشی ، اشکانی شاهلاری آدلاریندا کی تورک آنتروْپوْنیملری دانیلمازدیر . دونیا دیلچیلری بو مودعانی تصدیقلهییرلر . قدیم ایران داش یازیلی عابیدهلرینده (میخی کتیبهلر ) آوئستا و حتی شاهنامهنین متنینده یئرلشن بیر چوخ تورک آدلاری ، سؤزلری ، تورکیزملر واردیر . بو مسئلهنی حتی بئله انصافسیز فارس لئسیکوگرافلاری اؤزلریده اعتراف ائدیرلر . قدیم فارس لغت نامهلردن اولان فرهنگ نظام دا بئله بیر قید وار : « آمیزش فارسی با ترکی در همان اوایل اسلام شده است نه در اثر سلطنت مغول ، زیرا در آثار اولیه ادبیات فارسی نیز الفاظ ترکی است حتی می توان گفت آمیزش ترکی و فارسی خیلی قبل از اسلام واقع شده ، چه ترکان قدیم همسایه ایران بودند و با آن مرابطه داشتند . ایران قدیم میان ترک ها ، سامی ها ( آشوری ها ) واقع شده بود و باعث آمیزش سه زبان آریایی ، سامی و ترکی گردیده است » .( فرهنگ نظام ، جلد دوم ، مقدمه ) دونیا لوغت شوناسلاری و تدقیقاتچیلارینین چالیشمالاری نتیجهسینده آدینلاشدیریلیب کی فارس دیلینده ایگیرمی مینه یاخین تورک منشألی سؤزلر وار . ( باخین فرانسادا جامع التواریخ رشیدینین کاتئرمئر چاپینین مقدمهسینه و یا خود فرانسادا همین کیتابین بولوشه چاپینا ) ایستهینلر محمد عباسی طرفیندن ایراندا ایلک دفعه چاپ اولان برهان قاطع سؤزلویونون گیریش حیصهسینهده باخا بیلرلر . بو سؤزلردن سونرا تدقیقاتچیلاریمیز اوچون فارس سؤزلوکلرینده آنا دیلیمیزدن فارس دیلینه کئچن کلمهلرین علامتلرینی قئید ائدیریک . قید ائتمک لازیمدیر بیر سیرا استثنالاری نظرده آلماساق ، سونلوقلاری آشاغیدا کی کوْمپوْنئنت ( اَک) لرله بیتن سؤزلر تورک منشألی سؤزلردیرلر . 1 ـ فارسجا تلفوظونده سونو « آق » ، « آغ » ، « آک » ، « اوْک » ایله بیتن . مثلاً : اتاق ، سراغ، الک ، یدک ، چابک و سایر سؤزلر بو سیراداندیر . 2 ـ فارسجا تلفوظونده سونو « مَه // مِه » ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : دکمه // تکمه ( دوگمه // دوکمه) ،( تؤکمه // توْکمه) ، قیمه ( قیمَه // قیمِه ) ، سرمه ( سوْرمه // سوْرمِه ) ، چکمه ، دلمه، چاتمه ، قاتمه ، چنباتمه و ... بو سیراداندیر . ( عرب سؤزلری مستثنا اولاراق ) 3 ـ « اوق » ، « اوْق » ، « ایق » ، « اوْک » عنصرلری ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : قرق ، اَغروق ، ایلیق ، بولوک ، چابک // چابوک و ... 4 ـ « چی » ، « چی » عنصرلری و یا شکیلچیلریله بیتنلر . مثلاً : سورچی ، قورچی ، یورتچی ، ارابهچی ، قهوهچی ، یازیچی و ... سؤزلر . 5 ـ « لیق » ، « لیق » ، « لوق » عنصرلری بیتنلر . مثلاً : بوزلوق ، قارلیق ، باشلوق ، اتالیق ، باشلیغ و ... . 6 ـ « لاق » ، « لاخ » ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : ییلاق ، قشلاق ، باتلاق . لاخ عنصرو فارس دیلینده آرتیق شکیلچی کیمی ایشلهنرک ، فارس سؤزلریله بیرلیکده دوزلتمه سؤزلرین عمله گتیریلمهسینده اشتراک ائتمیشدیر . مثلاً : سنگلاخ ، رودلاخ ، نشیب لاخ ، سولاخ ، سوراخ ، دیولاخ و ... . 7 ـ « ماق » ، « مق » ، عنصرو ایله بیتنلر . مثلاً : چخماق ، قیماق ، تخماق و ... . 8 ـ « آر » ، « اَر » ایله بیتنلر . مثلاً : قاتار ( قطار ) ، چاپار ، آچار ، چپر ، دچار و ... . 9 ـ « اِر » ، « اوْر » ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : قاطر ، چادر ، بهادر و ... . 10 ـ « اوْل » ، « آووْل » ایله بیتنلر . مثلاً : قراووْل ، سیاول ، قرقاول و ... . 11 ـ « داش » ، « تاش » ایله بیتنلر . مثلاً : داداش ، آداش ، سرداش ، کونولتاش ، یکتاش و... . 12 ـ « غَه // غِه » ، « قَه // قِه » ، « کَه // کِه » ، « گَه // گِه » ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : داروغه ، یرقه ( یورقَه // یورقِه ) ، اُلکه ( اوْکه ) ، الکا ( اوْلکا ) ، جلگه ( جوْلگه // جولگه ) و ... . 13 ـ « قی » ، « قو » ، « غو » ایله بیتن سؤزلر . مثلاً : قرقی ( قئرقی ) ، برقو ( بورغو ) ، یرغو ( یوْرغو ) و ... سؤزلر . 14 ـ کؤکونده یا خود قورولوشوندا « ق » و « چ » حرفی اولان آدلار ، سؤزلر، فعل لر تمامیله تورک سؤزلریدیر (قاچاق ، قیچی ، قاچ ، قارچ ، چاقو ) . 15 ـ کؤکونده یا قورولوشوندا « ک » و « چ » حرفلری ایشتراک ائدن سؤزلر ( کوچ ، کوچه ، کوچک ، چکول ، چاک ، چابک ، کچل و ... . 16 ـ کؤکونده ، قورولوشوندا « ق » ، « د » ، « ت » ایشتراک ائلهین سؤزلر : قاتر، قاتوق ،قرهقات ، قوروت ، آنقوت ، قتار // قطار و ... . 17 ـ « انگ » و « نگ » سؤزلری : فشنگ ، تفنگ ، کلنگ ، سنگر و ... . 18 ـ « ی » سسیله باشلایان سؤزلر اکثر حالدا تورک منشألیدیر : یام ، یامچی، یونجه ،یالغ ، یاله = ( بو سؤزه « پ » پروْتئز اولاراق « پیاله »شکلینیده آلمیشدیر ) ، یال ، یله ، یون // یان آت معناسیندا نریون و مادیون // مادیان سؤزلرینده گورمک اولار . 19 ـ قورولوشوندا « ق » و « ز » اولان سؤزلر : قاز ، قوزک ، قوزه ، قزوین ، قوز ( بو سؤز گوژ فورماسیندا فارس دیلینده ایشلنمکدهدیر ) . 20 ـ « ت » ، « پ » و یا خود « چ » ، « پ » حرفلریله قورولان سؤزلرین چوخو یئنهده تورک منشألیدیر : چاپار ، تپش ، تپیدن ، تپه ، توپال و ... . 21 ـ « چ » و « غ » سسلرله قورولان سؤزلر اکثر حالدا تورک منشألیدیر : بوغچا // بقچه ، غنچه ، چاغ ، چوغول // چغلی و ... . قید ائتمک لازیمدیر بیر سیرا تورک منشألی سؤزلرده ترجمه یولو ایله فارس دیلینه کئچمیشدیر . بعضی بیتگی آدلاری ، حئیوان آدلاری بو یوللا فارس دیلینه کئچمیشدیر . مثال اوچون : قدیم تورک دیلینده اولان « دوهقوش // دوهقوشی » سؤزون « شترمرغ » فوْرماسیندا و یا خود « سیغیر دیلی » = « گاو زبان » ، « پیشیک اوْتو » = « علف گربه » ... . فارس دیلینده رنگلرله باغلی بیر سیرا سؤزلر ( کوْروْنئمیک آدلار ) اکثر حالدا تورک دیللریندن ترجمه اولونوب ، فارس دیلینه کئچیریلمیشدیر .« سیاهگوش » ، « سیهرود» ، « سیهچشمه» ، « مسجد کبود» ، « دریای سیاه » ، «دریای سرخ» کیمی آدلار تورکجه « قارا قولاق » ،« قارا چای » ، « قارا بولاق » ، « گؤی مچید » ، « قارا دنیز » ، « قیزیل دنیز » سؤزلرینین ترجمهسیندنتؤرنمیشدیر . فارس دیلینده بیر او قدر تورک منشألی سؤزلر وار کی قلمیمیز اونو قئید ائتمکدن عاجزدیر . اوسته وئریلن اؤرنکلر دنیزدن بیر اوْووجدور . گئج تدقیقاتچیلاریمیز فارس « امثال و حکم » ینده گؤز دولاندیرسالار گؤرجکلر علامه دهخدانین توپلادیغی مثللرین چوخو قطعییتله دئمک اولار یاریسی تورک آتالار سؤزوندن فارس دیلینه ترجمه اولونموش سؤزلردیر . |